دو فصلنامه کواترنری ایران

چکیده غار بَرزُک، یکی از سیستم‌های کارستی مهم ایران مرکزی، در غرب کاشان در سازندهای آهکی کرتاسه (کنیاسین تا سانتونین) و شیل‌های سازند شمشک (ژوراسیک پایینی) شکل گرفته است. غار بَرزُک بواسطه وجود دهلیزها و شکلهای تشکیل شده توسط تحلیل و نهشته شدن بعنوان غار فعال مطرح بوده و شکل آن تحت تاثیر گسل‌های معکوس فعال با جابجایی لایه‌های آهکی و ایجاد درزه‌ها و شکاف‌های ثانویه، مسیرهای اولیه انحلال را فراهم کرده‌اند. بطوریکه در جهت شمال غرب، جنوب شرق این غار شکل گرفته است. ورود آب‌های اسیدی، ناشی از ترکیب با CO₂ اتمسفری و فرآیندهای دیاژنزی، باعث توسعه شبکه کارستی شده است. تنوع اشکال رسوبی شامل استالاگمیت، استالاکتیت، فلواستون، ریم استون، دراپری، پاپ کورن و کورالوئیدها بیانگر چندین فاز انحلال و نهشته‌گذاری در طول زمان است. این پژوهش نشان می‌دهد که تغییرات اقلیمی و فعالیت‌های زمین‌ساختی تأثیر قابل‌توجهی بر تکامل غار داشته‌اند. این یافته‌ها می‌توانند در درک دینامیک سیستم‌های کارستی و مدیریت منابع آب زیرزمینی این مناطق مفید باشند.